Entegre Atık Yönetimi Mümkün Mü?

Genel | 14 dk Okuma

Ocak 2020 boyunca dünya çapında her saniye 4.3 doğum gerçekleşti ve 2100 yılında dünya nüfusunun 11 trilyon olacağı tahmin ediliyor. Durum böyleyken, olağandışı nüfus artışı beraberinde hızlı değişen yaşam standartları gerektiriyor. Örneğin; atıkların artması ve doğal kaynakların azalması, atık kontrol ve yönetimini zorlaştırıp atık yönetimini elzem kılıyor.

Atık yönetimi, atıkların bertaraf edilirken çevreye ve ekonomiye karşı olumsuz etkilerinin en aza indirilmesini amaçlıyor. Mevcut ulusal ve uluslararası mevzuatlar, oluşan atıkların çevreye herhangi bir negatif etki oluşturmadan idaresini sağlamayı zorunlu kılıyor. Gün geçtikçe artan atık sorunu ile de tek bir çözüm yolu ile başa çıkmak mümkün değil. Bu yüzden tüm yöntemlerin kombinasyonu ile etkin bir atık yönetimi sağlayan bir yöntem geliştirildi: Entegre katı atık yönetim sistemi.

Dünyadaki katı atık yönetimi endüstrisinin değeri 410 milyar $ civarında. Bu konudaki şüphesiz en iyi örneklerden birisi Hollanda. Ülkede toplanan çöplerin sadece %2’lik bir oranı toprak altında depolanıyor. %33’ü yakılırken geri kalan %65’lik bölüm ise geri kazanımda girdi olarak kullanılıyor.

Atık Yönetimi Nedir?

Atık yönetimi, atıkların çevre ve insan sağlığına zarar vermelerini önlemek amacı ile geliştirilen yöntemlerin kontrollü olarak gerçekleştirilmesi. Bu yöntemler; atıkların kaynağında türlerine göre ayrı toplanması, yeniden kullanımı, geri dönüşümü, geri kazanımı ve nihai depolanması şeklindeki işlemlerden oluşmakta.

Entegre Atık Yönetimi Nedir?

Entegre atık yönetimi (EAY) atık oluşumunun önlenmesi, önlenemediği durumda azaltılması, yeniden kullanılması, kaynağında ayrı toplanması, ayrıştırılması, geri dönüştürülmesi, geri kazanılması ve bertaraf edilmesi faaliyetlerinin bir bütün olarak değerlendirilmesini içeriyor. Tüm bu süreç ilgili yasal mevzuatta öngörülen esaslar doğrultusunda yürütülüyor.

Entegre atık yönetiminin amacı hem çevresel hem de ekonomik açıdan sürdürülebilirlik sağlamak. Bir atık yönetim sisteminin ‘entegre’ olarak nitelendirilebilmesi için birbiri ile ilişkili şekilde çalışan bileşenlere sahip olması gerekiyor. Entegre atık yönetimi basamakları ya da entegre atık yönetimi hiyerarşisi ise şöyle:

  1. Atık önleme: Doğal kaynakları olabildiğince az kullanmak, atık olarak değerlendirilen ürünleri tekrar kullanmak ve ürünlerin kullanım sürelerini uzatmak.
  2. Atık azaltma: Atık üreten endüstrilerde daha temiz teknolojiler geliştirmek ve bu temiz teknolojileri kullanarak üretilen atık miktarını minimize etmek ve ambalaj kullanımını en aza indirmek.
  3. Yeniden kullanım: Kullanılan materyalleri temizleyerek tekrar kullanmak.
  4. Geri dönüşüm: Atıkların işlenerek asıl kullanım amacı ya da diğer amaçlar doğrultusunda ürünlere, malzemelere ya da maddelere dönüştürülmesi.
  5. Geri kazanım: Geri dönüşümden farklı olarak, atıklardan anaerobik (oksijensiz) çürütme, yakma, piroliz, gazlaştırma gibi yöntemlerle enerji eldesini de kapsıyor.
  6. Nihai bertaraf: Son olarak tercih edilmesi gereken seçenek. Dikkatli bir şekilde uygulanmadığında çevreye olumsuz etkileri büyük.

Verimli ve Entegre Atık Yönetim Sistemi Nasıl Olur?

Entegre atık yönetim sisteminin başarısı; ekonomik değer yaratması,  bulunan yerleşim merkezine göre faaliyetlerin esnek olması, kamu ve özel sektör gibi tüm kurumların üzerine düşen sorumlulukları eksiksiz olarak yerine getirmesine bağlı.

  • Bütüncül bir sistem: Entegre atık yönetimi bir yerleşim merkezinde oluşan atığın bileşimini oluşturan bütün maddeleri ve üretim kaynaklarını kapsamalı.
  • Ekonomik değer: Atık sisteminden sağlanabilecek ekonomik değerler; yeniden kullanılabilir malzeme, ambalaj atıklarının geri dönüşümü, enerji kazanımı, kompost ve benzeri kaynaklı ürünlerle olabilir. Bunlardan elde edilecek gelir, piyasa şartları ve yapılacak yatırımın maliyeti ile orantılı olmalı.
  • Esneklik: Çevresel, mekânsal ve atık yapısına bağlı olarak meydana gelebilecek çeşitli değişikliklere uyum sağlayabilmesi için sistem esnek olmalı.
  • Bölgesel planlılık: Bölgedeki nüfus doğru bir şekilde saptanıp bölgesel planlamalar yapılmalı.

Atık sorunlarının çözümünde; kamu kuruluşlarının ve özel kurumların Entegre Atık Yönetim Planları’nı devreye sokmaları çok önemli.

Türkiye’de Atık Yönetimi Sistemi Ne Durumda?

Türkiye’de AB uyum kanunları nedeniyle atık yönetimi bir zorunluluk. Bu sayede doğru yöntemlerle yapılan atık yönetimini benimseyen kurum ve kuruluşları sayısı giderek artıyor. Hatta size küçük bir bilgi: Avrupa’nın en büyük entegre katı atık yönetim tesisi İzmir – Ödemiş‘te!

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan atık yönetimi eylem planı çıktılarına göre 2023 yılı itibariyle ülke genelinde yakma kapasitesi 410 bin ton/yıl ve düzenli depolama kapasitesi de 650 bin ton/yıl olarak öngörülüyor. Peki bu nasıl mümkün olacak ve kapasiteleri artırmanın yolları neler?

Atıklar ancak ayrı biriktirilip, ayrı toplandığında ekonomiye kazandırılıp milli servet haline döndürülebilir. Bu yüzden işletmeniz için entegre atık yönetim firmaları arasından size en çok uyanı bulmalısınız. Evreka da özelleştirilebilir, şeffaf ve müşteri odaklı çözümleri sayesinde bu konuda biçilmiş kaftan!

entegre atık yönetim firmaları

Evreka, Entegre Atık Yönetimi Alanında Size Yardımcı Olabilir Mi? 

Atık sektöründe faaliyet gösteren bir firma olmanın ötesinde çevre bilinci, sosyal etki ve sürdürülebilirlik konuları ile yoğrulmuş olması Evreka’yı öne çıkaran etmenler. Son teknolojiden yararlanan ve sürdürülebilirlik vizyonunu geliştiren EvrekaCrew:

  • Tesisleri ve ekipmanları idare etmek
  • İş emrini düzene koymak
  • Bakım maliyetlerini düşürmek için entegre bir atık yönetim sistemi tasarladı.

Böylece operasyonel mükemmelliğe ulaşmak artık Evreka ile daha kolay hale geldi. Bu sistem hemen hemen her kullanım durumuna uyarlanabilir ve gereksiz karmaşayı azaltabilir. Entegre çözümleri sayesinde atık yönetimi tesislerinde:

  • Ekipmanları gerçek zamanlı veri ile idare edersiniz.
  • Bakım maliyetlerini düşürür ve çalışan güvenliğini sağlarsınız.. 
  • İş verimini artırırsınız. 
  • Gerçek zamanlı veriler sayesinde çeşitli materyaller, varlıklar ve kaynaklar için özel eylemler planlayabilirsiniz.

Sürdürülebilir bir dünya için her türlü atığın toplanması, ayrıştırılması, geri kazanımı ve imha edilmesi için yüksek teknolojiyle donatılmış atık yönetim çözümleri sunan Evreka ile hemen iletişime geçin!

eKitaplar

Kütüphanemizden en son e-kitapları şimdi indirin.

E-Kitapları İndirin
Explore More Article