Büyük değişim yolda: AB’nin yeni Döngüsel Ekonomi Eylem Planı

Genel | 16 dk Okuma
büyük değişim yolda ab'nin yeni döngüsel ekonomi eylem planı

Son yıllarda giderek ivmelenen bir değişimin içindeyiz; döngüsel ekonomi! Sosyoekonomik koşulları sarsan ve yeni bir üretim düzenine geçmemizi gerektiren pek çok kriz var: İklim krizi ve onu büyüten enerji ve kaynak krizleri. Pandemiyle birlikte üretim ve tüketim alışkanlıklarımız iyiden iyiye sorgulanınca değişim de hız kazandı. Arayışta da yol doğadaki yaşam döngüsünden ilham alan döngüsel ekonomiye ve sürdürülebilir uygulamalara çıktı. Bu çerçevedeki iş ve üretim modelleri ise ABD ve Avrupa’daki Yeşil Mutabakatlar ile belirlendi. Hepsinden önce de AB’nin Döngüsel Ekonomi Eylem Planı ile!

Artık, yeşil iş sahası ve döngüsel ekonomi modeli, her alanda kendini göstermeye başladı. Sürdürülebilirlik ve yeni iş geliştirme stratejileri konusunda aksiyon almayanlar çağın gerisinde kalmış durumda. Yine de, şu ana kadar yapılanlar sadece bir başlangıç. Avrupa Birliği’nin 2015’te yürürlüğe giren Döngüsel Ekonomi Eylem Planı’nı yenilemesi de bunun bir işareti. Peki 30 Mart 2022’de yürürlüğe giren plan neler içeriyor? Yıl içinde beklenen diğer değişimler neler? Böyle bir değişime neden ihtiyaç duyuldu? Gelin, bu soruları birlikte cevaplayalım.

büyük değişim yolda ab'nin yeni döngüsel ekonomi eylem planı

Tüm dünyayı etkiledi: AB’nin iklim ve döngüsel ekonomi planları

AB Döngüsel Ekonomi Eylem Planı ve Avrupa Yeşil Mutabakatı, hem sarsıcı etkiler yarattı hem de bir rehber görevi gördü. Özellikle AB ile yoğun ticari ilişkileri olan ülkeler, bu planlara göre hareket etmeye başladı. Bu vizyona yönelik pek çok yeni proje ve yeşil mutabakat uyum raporları oluşturuldu. Amaç, iklim krizine karşı belirlenen AB 2050 hedeflerine ulaşmaktı:

  • İklim nötr ekonomi
  • Sıfır karbon emisyonu
  • Sürdürülebilir büyüme
  • Biyoçeşitlilik kaybının önlenmesi

Toplumsal ve ekonomik düzeyde bu hedeflere ulaşmanın, üstelik bunu global ölçekte de başarabilecek bir modelin anahtarı belliydi: Döngüsel ekonomi. Doğadaki “kaybolmama” prensibinden ilham alan döngüsel ekonomi, ürünlerin yaşam döngüsüne odaklanarak geri dönüşüm ve yeniden kullanımı teşvik ediyor. Bu vizyonu benimseyen Avrupa Komisyonu ve AB, Aralık 2015’te ilk düzenlemeleri ve Döngüsel Ekonomi Eylem Planı’nı hayata geçirdi. 

Döngüsel Ekonomi Eylem Planı neye odaklanıyor?

Diğer yeşil stratejilerle ortak hareket eden AB döngüsel ekonomi paketi, şu alanlarda politikalar belirliyor:

  • Kimyasallar
  • Döngüsel ekonomi
  • Global çapta döngüsel ekonomi pratikleri
  • Sürdürülebilir kalkınma
  • Sanayi
  • Atık ve geri dönüşüm
  • Plastik kullanımı 

Maddelerin her biri dünyayı tehdit eden tehlikelere karşı uygulanabilir çözümler sunmaya çalışıyor. Ne var ki, dünya ilk eylem planından çok daha vahim bir noktada. İklim krizinin şiddeti, aşırı hava olayları, iklim göçleri ve enerji depolama sorunu derken pandemi başladı. Canlıların sağlığını korumak, çevre kirliliğini önlemek ve iklim krizinin etkilerini durdurmak için acil eylem ihtiyacı arttı. Bunu gören ve döngüsel ekonomide öncü rolünü devam ettirmek isteyen AB de 30 Mart 2022’de yeni düzenlemeleri hayata geçirdi.

büyük değişim yolda: ab'nin yeni döngüsel ekonomi eylem planı

Yeni Döngüsel Ekonomi Planı

AB’nin yeni Döngüsel Ekonomi Eylem Planı, ilk plandan hayli farklı. Bu kez koşullara ve eleştirilere göre güncellenen ve döngüsel ekonomiyi bir norm olarak kabul etme konusunda öncü olan bir anlayış hakim. Amaç, “AB’yi kaynak açısından daha verimli, iklim açısından nötr ve kirlilikten arınmış bir döngüsel ekonomi yaparak daha sürdürülebilir ürünler yaratmak”. Bu doğrultuda yapılan kritik değişimler ise şu şekilde:

  • Sürdürülebilir ürünler: Özel bir eko tasarım yönetmeliği ile döngüselliği, enerji performansını ve çevresel düzeyde sürdürülebilirliği geliştirmek amaçlanıyor.
  • İnşaata dair yeni yönetmelik: Döngüsel ekonomi örnekleri içinde en çok zorlanan sektörlerden birinin inşaat olduğu görüldü. Dolayısıyla sektör bazında iyi işleyen, Yeşil Mutabakat’a uyumlu, adil rekabet koşullarına sahip, tek ve güçlü bir pazar inşa etmek amaçlanıyor.
  • Sürdürülebilir tüketim: Döngüsel ve yeşil ekonomiye geçişte tüketicileri de güçlendirmek için yeni öneriler getirildi. Dijital ürün pasaportları sayesinde ürünlerin dayanıklılığını, tamir ve geri dönüşüm potansiyelini net olarak görme imkanı doğacak ve “greenwashing” (Yeşil aklama) ortadan kalkacak.
  • Sürdürülebilir tekstil: Artık hızlı modanın modası geçti! Ürünlerin döngüselliğine dayanan, tekstil atıkları için çözümler bulan yeşil bir tekstil sektörü için yeni strateji ve kurallar geliyor.
büyük değişim yolda ab'nin yeni döngüsel ekonomi eylem planı

Düzenlemeler yıl boyunca sürecek

Değişimler bununla sınırlı değil! 2022 boyunca özellikle greenwashing (yeşil aklama) ve plastik kirliliğine dönük özel kurallar yürürlüğe girmeye devam edecek:

  • Sanayi emisyonları için yeni düzenleme: Bu yönetmelik, yeşil ekonomi ve halk sağlığını iyileştirmeye yönelik uygulamaları birleştirecek ve ayrıntıları netleştirecek.
  • Mikroplastik kirliliği önlemleri: Mikroplastiklerle mücadele etmek için bu ürünlerin kaynaklarının etiketlenmesi, sertifikalandırılması ve tüm düzenleme işlemleri belirlenecek. Böylece su ve gıda güvenliği artacak, çevre kirliliği önlenecek ve olası sağlık riskleri minimize edilecek.
  • Greenwashing (yeşil aklama) düzenlemesi: Şirketlere ürünleri ve hizmetlerinin çevresel ayak izi ve ne kadar yeşil olduğu hakkındaki iddialarını standartlaştırılmış ölçüm yöntemleriyle kanıtlama zorunluluğu gelecek.
  • Ambalaj ihtiyaçları ve atıklarının gözden geçirilmesi: Ambalaj tasarımı, yeniden kullanım ve geri dönüşümü teşvik etmek için geliştirilecek ve ambalaj atıklarını azaltmak için mücadele başlayacak.
  • Biyo-bazlı, biyolojik olarak parçalanabilen ve gübrelenebilir plastiklere teşvik: Tek kullanımlık ve fosil yakıttan üretilen plastikler yerine, biyolojik temelli plastikler teşvik edilecek. Ayrıca tedarik, kullanım ve etiketleme işlemleri denetlenecek.

Anlaşılan o ki, Birleşmiş Milletler’in plastik üretimi, kullanımı ve tüketimi ile ilgili bağlayıcı bir uluslararası yasa hazırlığının ardından AB de bu konuya özel hamleler yapmaya başladı. Plastik atıkların çevreye verdiği zararlar ve sağlık riskleri artık bitirilmek isteniyor. “Yeşil ekonomi satar” diye düşünerek sahte reklamlar yapan firmalar için de kritik kararlar yolda. 

Bu kararlar yeni yeşil ekonomi stratejileri için yol gösterecek ve özellikle AB ile ticari ilişkileri güçlü olan ülkelerde değişimleri öne çekecek. Öte yandan, AB’nin bu stratejileri tek başına uygulaması global çapta ve köklü bir değişim yaratır mı, bu hala tekrarlanan bir soru. Bütçe yetersizliği, kaynak krizi ve maliyetler çoğu ülke için aşılmayı bekleyen bir dağ gibi duruyor. Neyse ki, Evreka sürdürülebilir atık yönetimi çözümleri ile döngüsel ekonomiye geçiş için size destek olmaya hazır!

Döngüsel ekonomiye geçişte en büyük destekçiniz: Evreka

Döngüsel üretim modelinin dayandığı nokta yeniden kullanım, geri kazanım ve geri dönüşüm. Bu sürdürülebilir büyüme idealinin temel taşı ise etkili ve dijital atık yönetimi. Son teknoloji ve akıllı atık yönetimi çözümleri 20’den fazla ülkede kullanılan Evreka, bu işi sadece atık problemini çözmek olarak görmüyor. Atık probleminin iklim ve kaynak krizinin bir bileşeni olduğunun farkına vararak sürdürülebilirlik yolunda önemli adımlar atıyor. Dijital, entegre ve uçtan uca çözümleri ise yeni modele kolay ve minimum masrafla geçmenizi sağlıyor. 


Siz de Evreka’nın maliyet, zaman ve enerji tasarrufu sağlayan çözümleriyle bu geçiş sürecine rahatlıkla adapte olabilirsiniz. Evreka’nın sürdürülebilir çözümleri hakkında detaylı bilgi almak istiyorsanız, bizimle iletişime geçin!

eKitaplar

Kütüphanemizden en son e-kitapları şimdi indirin.

E-Kitapları İndirin
Explore More Article