Covid-19 pandemisi kapanmalarının yol açtığı ekonomik durgunluğun etkileri, dünyanın çoğu bölgesinde ekonomiler yeniden açılsa da sürüyor. Daha önceki benzer ekonomik dalgalanmalarda görüldüğü gibi emtia fiyatları da dikkat çekici biçimde arttı. Tarım ve enerji emtialarının fiyatı yükseldi, ancak enerjide bile pandemi öncesi seviyeyle büyük bir fark yoktu. Buna karşın endüstriyel metallerde eşi görülmemiş miktarlarda sürekli artan bir fiyat var ve bunun bir çözümü var: metal geri dönüşümü.
2021’de çelik fiyatları, ancak 2008’deki Büyük Resesyon’da görülen düzeyde patladı. Pandemi öncesinde çelik fiyatı Mart 2020’de 500 ile 800 dolar arasında işlem görüyordu. Temmuz 2021’de bu fiyat yüzde 200’den fazla artışla 1.800’e çıktı. Endüstriyel metalleri tek tek sayarsak geçen Mayıs’ta bakır yüzde 89, demir cevheri yüzde 116, nikel yüzde 41 arttı. Çelikteki fiyat artışı arabalardan buzdolaplarına kadar birçok ürünü etkiledi. Peki metal fiyatları neden yükseliyor ve bununla başa çıkmanın yolları neler?
Çelik fiyatları neden yükseliyor?
Özellikle ABD’de pek çok faktör rol oynuyor. Bu dikkat çekici değişimin temelinde arz ve talep uyumsuzluğu gibi basit bir ekonomik ilke yatıyor. Nedenler:
- Arz tarafı: Covid-19 madencilik faaliyetlerini ciddi biçimde azalttı. Karantina kısıtlamalarının ticarete etkisi, kritik limanlardaki yoğunluk ve yakıt fiyatları taşıma navlun ücretlerini de etkiledi. Pandeminin başında talebin azalması nedeniyle üretim de durma noktasına geldi. Ardından değişen tüketim alışkanlıklarıyla metal yoğun ürünlere artan ihtiyaç şirketleri hazırlıksız yakaladı.
- Depolanabilirlik: Metaller diğer endüstriyel mallara göre depolamaya daha uygun; bu da fiyatlarını daha ileriye dönük ve piyasa beklentileri ile faiz oranı gibi etkenlere karşı daha duyarlı kılıyor.
- Yeşil ekonomiye daha hızlı geçiş beklentisi: Döngüsel ekonomi hedefleri doğrultusunda altyapı ve enerji dönüşümünün hızlanması da metal fiyatlarını yükseltti. Yeni yapı daha metal yoğun olacak. Örneğin Uluslararası Enerji Ajansı’na göre elektrikli araçlar için lityumda 40 kat, grafit, kobalt ve nikelde 20 ila 25 kat artış olacak. Ayrıca altyapı çalışmaları demir cevheri, bakır ve diğer endüstriyel metallere ihtiyacı artıracak.
Özellikle ABD ve Avrupa Birliği ülkelerinde Covid-19 sonrası toparlanma yeşil ekonomi yapısıyla birlikte planlandığı için çelik fiyatları 2022’de yüksek kalacak. Ancak bu fiyatlar ve düşük ticaretle işler zorlaşıyor. Neyse ki sürdürülebilir bir çözüm yine imdada yetişiyor: metal hurda geri dönüşümü.
Metal nasıl geri dönüştürülür?
“Azalt, yeniden kullan, geri dönüştür” üç R kuralını hepimiz duyduk. Metal geri dönüşümüyle hepsini yapabilirsiniz. Geri dönüşümle metali yeni bir alanda yeniden kullanır, doğal kaynakları korumak için çıkarma faaliyetlerini azaltırsınız. Böylece üretim maliyetlerini düşürerek ekonomik fayda sağlarken daha az enerji kullanıp düşük karbon emisyonu oluşturarak çevre dostu davranırsınız.
Metal geri dönüşüm yöntemleri
Radyoaktif metaller gibi birkaç istisna dışında neredeyse tüm metaller geri dönüştürülebilir. Ancak en uygun olanlar karbon çeliği, dövme demir, dökme demir gibi demirli metaller ile alüminyum, bakır, kurşun, çinko ve değerli metaller gibi demir dışı olanlardır. Temel yöntemler:
- Toplama: İlk adım neredeyse her metal malzemeyi toplamaktır. Ayrı metal konteynerleri kullanabilirsiniz. Alternatif olarak bazı işletmeler farklı metalleri barındırmak için hurdalık kurar.
- Ayrıştırma: Bu adımın temel amacı tesislerde kalite kontrolünü ve geri dönüştürülebilir oranı belirlemektir. Önce metaller atık akışındaki diğer malzemelerden ayrılır, ardından tür ve temizliğe, yani saflığa göre ayırma başlar.
- İşleme: Bu aşamada metaller sıkıştırılır ya da preslenir; küçük metal parçalar daha da küçük parçalara öğütülebilir.
- Eritme: Her metal farklı özellikler farklı ısı gerektirdiği için ayrı bir fırında erir. Zor görünse de enerji kullanımı yeni metal üretimine göre çok daha azdır.
- Saflaştırma: Yüksek kalite için hiçbir kirletici bırakmamak hedeflenir. En sık kullanılan yöntemlerden biri elektrolizdir.
- Katılaştırma: Eritilmiş metaller katılaşıp soğuması için konveyör bantlara taşınır, ardından yeni metal ürünlerde kullanılmak üzere şekillendirilir.
- Taşıma: Geri dönüşüm tesisindeki son aşamada metaller boyut ve şekline göre paketlenip yepyeni metal ürünler yapmak için fabrikalara gönderilir.
Metaller geri dönüşüme uygun ve sürdürülebilir kalkınma için önemli olsa da metal geri dönüşümü karmaşık bir süreç. Bu süreci kolaylaştırmak için Evreka devreye giriyor. Avrupa politikaları için Avrupa Komisyonu’nun atık ve geri dönüşüm sayfasına göz atabilirsiniz.
Evreka çözümleriyle metal geri dönüşümünü kolaylaştırın
Evreka, dijital atık yönetimi çözümleriyle sürdürülebilir kalkınma ve daha yaşanabilir bir dünya sunuyor. Küresel ölçekte sürekli artan atık sorununa ve atıktan yeni kaynaklar yaratma hedefine odaklanan Evreka, toplamadan geri dönüşüm merkezlerine atık yönetiminin her adımını planlamanızı ve optimize etmenizi sağlıyor.
Varlık yönetimi
Varlık Yönetimi modülü ve doluluk sensörleri sayesinde oldukça karmaşık toplama aşamasındaki zaman ve maliyet kaybını en aza indirerek verimliliği en üst düzeye çıkarabilirsiniz:
- Yöneticiler varlıkların doluluk eşiğini ve konumunu görerek plan oluşturur.
- Gerçek zamanlı verilerle envanter yönetimi kolaylaşır.
- Varlıkların tahribini ve kaybını en aza indirirsiniz.
Operasyon yönetimi
Bu modül Filo Yönetimi’nden Etkileşim’e kadar Evreka çözümlerinin neredeyse tamamını içerir ve idari iş yükünü hafifletir. Böylece yöneticiler:
- Vatandaşlardan, müşterilerden, çalışanlardan, filolardan ve varlıklardan gelen tüm geri bildirimleri ve verileri tek ekranda görür.
- Raporlama özelliği ve mobil uygulamayla doğru stratejileri kurar.
- Gerektiğinde önemli değişiklikler yapar.
Materyal Geri Kazanım Tesisi (MRF) yönetimi
MRF Yönetimi tesislerdeki her ayrıntıyı kolayca görmenizi ve her süreç adımını kontrol etmenizi sağlar:
- Yöneticiler giriş ve çıkış kontrolünü en üst düzeye çıkarır.
- Sürecin en büyük sorunu olan izlenebilirliği tüm verileri göstererek çözersiniz.
- Yöneticiler farklı malzeme, varlık ve kaynaklara göre özelleştirilebilir eylemler oluşturur.
- Bunların tamamını mobil uygulamayla yapabilirsiniz.
En iyi atık yönetimi çözümlerinden yararlanmak için bugün bizimle iletişime geçin ve Evreka ile #AlwaysBetter olun.
