Tehlikeli atık bertarafı özen gerektirir: dünya genelinde kişi başına yılda yaklaşık 60 kg tehlikeli atık üretilir. Nüfus arttıkça atık miktarı da artar; yanlış yönetilen tehlikeli atık insanlara ve çevreye ciddi zarar verebilir.
Tehlikeli atık nedir?
Tehlikeli atıklar katı, sıvı, çamur veya gaz halinde olabilir ve çoğunlukla kimyasal üretim, imalat ve diğer endüstriyel faaliyetlerden kaynaklanır. Evlerde ise temizlik çözücüleri, asit ve bazlar, boya atıkları ve daha birçok malzeme bu gruba girer. Endüstriyel atıklar biyolojik, kimyasal ve fiziksel özelliklerine göre sınıflandırılır: zehirli, reaktif, yanıcı, bulaşıcı veya radyoaktif.
Tehlikeli atık bertarafı, atığın sınıflandırılmasıyla başlar; bu işlem genellikle etiketleme ve kodlama ile yapılır. Ev ürünlerinin çoğu etikete uygun kullanıldığında zararsızdır, ancak yanlış kullanım, hatalı depolama veya kalan kısmın yanlış atılması tehlike yaratır. En sık yapılan hata, bu ürünleri normal çöp kutusuna atmak veya lavaboya dökmektir. Bu, insan sağlığına zarar verir, tesisatı bozar ve su kaynaklarına karışarak kirliliğe yol açabilir. Güncel mevzuat için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı sayfasına bakabilirsiniz.
Tehlikeli atık nasıl taşınır?
Atık yanıcılık, aşındırıcılık, reaktiflik ve toksisite açısından sınıflandırıldıktan sonra genellikle karayolu tercih edilir, çünkü kamyonlar çoğu endüstriyel alana ulaşabilir. Hava yolu nadiren kullanılır. Taşıma araçları çelik veya alüminyum alaşımından yapılır ve atığı özel teslim noktalarına götürür. Sızıntı veya kaza halinde derhal müdahale edilmeli ve yetkililer bilgilendirilmelidir.
Normal atıklardan ayrı teslim noktaları olmazsa, karışan atıkların işlenmesi zor ve tehlikeli olacağından ciddi riskler doğar.
Tehlikeli atık nasıl bertaraf edilir?
Depolama ve taşıma zor olduğu gibi bertaraf yöntemleri de zorludur. Tehlikeli atıklar kimyasal, termal, biyolojik ve fiziksel yöntemlerle işlenebilir.
Kimyasal yöntemler arasında iyon değişimi, çöktürme, yükseltgenme ve indirgenme ile nötralizasyon yer alır. Termal yöntemlerde yüksek sıcaklıkta yakma, bazı organik atıkları zararsız hale getirir. Bunun için akışkan yataklı yakma fırını, çok katlı fırın, döner fırın ve sıvı enjeksiyonlu yakma fırını gibi özel ekipmanlar kullanılır. Bu yöntemlerin kendisinin de çevreye zarar verebileceğini unutmamak gerekir.
Petrol endüstrisi gibi alanlardan gelen bazı organik atıklar için biyolojik arıtma uygundur. Arazide arıtma yönteminde atık, uygun bir arazide yüzey toprağıyla karıştırılır; gerekirse atığı parçalayan mikroorganizmalar ve besin maddeleri eklenir. Aynı alanda gıda veya yem bitkisi yetiştirilmez. Daha önce kirlenmiş alanlarda mikroorganizmalarla atığın stabilize edilmesine ise biyoremediasyon denir.
Bireysel olarak neler yapabilirsiniz?
Doğru yöntem kullanılsa bile süreç zorlu ve riskli olabilir. Ancak bireyler de katkı sağlayabilir. Etiketteki saklama ve atma talimatlarına uyun, ürünü sonuna kadar kullanın ve tehlikeli ev ürünlerine olan talebi azaltın. Açılmamış boyayı bağışlayın, kalıntıları belediyenizin tehlikeli atık toplama noktasına teslim edin. Sızıntıyı önlemek için atığı toplama gününe kadar güvenle saklayın.
Tehlikeli atık yönetimi tek platformda
Daha büyük miktarlar için evsel önlemlerin ötesinde çözümler gerekir. Evreka ile tüm operasyonları tek platformdan yönetebilir ve mevzuata tam uyum sağlayabilirsiniz. Demo için bizimle iletişime geçin.
